Women’s History Roundtable November 2019: “Grandmother, Mother, Daughter: Writing Women’s Lives” by Dr. K. Kalpana


K. Kalpana is Associate Professor in the Humanities and Social Sciences Department, IIT Madras. Her research area is development studies with a focus on the interfaces between gender and the development experience. Her academic publications are in the intersecting domains of gender, poverty, microcredit, women’s work in the informal sector and collective action in solidarity economies. Her book ‘Women, Microfinance and the State in Neo-liberal India’ was published by Routledge in 2017.

This post is extracted from a story written by KV Navya for The New Indian Express titled ‘Paati’s story across five decades’ (published 12 November 2019). You can view the original story here.

‘When Kalpana Karunakaran, an associate professor at IIT Madras, was looking out for material to write a book on her mother Mythily Sivaraman, a trade union activist and leading organiser in the women’s movement in Tamil Nadu, she stumbled upon a wooden box in her home.

“The box was filled with my grandmother Pankajam’s writings. I have always known about her literary interests as I have read her essays, poems and short stories. But what I found in this box surprised me. It was her autobiographical writings that she had written from 1949 to 1995. I was struck by her vivid and evocative prose, in which she narrates the story of a girl child growing up in the second decade of the 20th Century amid salt pans in small towns along the Coromandel Coast in the Madras Presidency,” says Kalpana, while delivering a talk about her upcoming book at the Prajnya Women’s History Roundtable Series recently.

Kalpana realised this was a treasure trove and says her grandmother herself encouraged her to write the book. Mythily too, had written a book on her grandmother (and Pankajam’s mother), Subbalakshmi. The book, titled ‘Fragments of a Life: A Family Archive’, was published in 2006.

“My mother makes Subbalakshmi’s diary come alive, very creatively supplementing it with what she has gleaned from other sources about Subbalakshmi’s life. On the other hand, the subject of my book, Pankajam, speaks naturally from the heart and has a lot to say about herself, her life and her times. I rely on her autobiography. But I also juxtapose this with many other sources to present a full picture of her,” she says.

Talking about her grandmother, Kalpana said, “Pankajam had six years of schooling in Madras, receiving a double promotion twice. Her mother Subbalakshmi wanted to educate her to be a doctor. However, Pankajam was pulled out of school by her father when she was halfway through class 9 and got her married the year after, when she was 17.”

Yet Pankajam’s hunger for learning and knowledge was enormous. She read extensively on all themes including Science and Physics.“She kept up her diverse interests even as she raised her five children, managed her household and cared for her ailing parents. Hers was an ordinary life that was extraordinary in so many ways that I describe in the book. She raised me when I was a child and my love of books and reading and writing comes from her,” the author says.

Kalpana gathered the material for the book from Pankajam’s autobiographical writing, three short stories she had written that very closely mirror events in her own life, her essays and reflections on science, religion and the meaning of life, her letters and correspondences, her travel diaries as she was a global-trotter who travelled alone, interviews with Pankajam’s children and Kalpana’s recollections of conversations with her grandmother.

When asked how relevant she thinks books on family history are, she was quick to reply, “I find them fascinating. They are a rich source of social history and everyday lives of ordinary people — a vital departure from much of our usual focus on big events — wars, conflicts, dynasties and so on. This is also the reason that my grandmother gives for wanting to write about her life.”

The book is likely to be released by the end of next year.’

Women’s History Roundtable August 2019: “Handmaidens of God or Common Prostitutes: Perspectivising the Devadasi Tradition in India” by Professor V. Bharathi Harishankar


V. Bharathi Harishankar is Professor and Head, Department of Women Studies, University of Madras. Her research interests include postcolonial studies, gender studies, translation, web based pedagogy and open educational resources. She has successfully completed projects on OER, Devadasi System and Impact of CSR on women empowerment. She is currently engaged in Erasmus Plus project.

Professor Harishankar presented the key findings of a report on the Devadasi system submitted to the National Commission for Women (NCW), based on a study conducted in 2015-2016 for which she was the principal investigator. She began by highlighting the inherent ambiguity in the term ‘Devadasi’ itself (as the title of her talk indicates), which literally translates to ‘Handmaiden of God’, but is now synonymous with prostitution. She outlined the systemic exploitation that Devadasis are subject to, extending beyond the physical or sexual to encompass cultural, social economic and religious aspects as well.

Professor Harishankar explained the historical origins of the Devadasi system, citing scriptural evidence of its ancient roots and temple inscriptions across the subcontinent. She highlighted the shift from the ‘dedication’ of girls and women to their ‘appointment’ around the 8thcentury, signalling their occupational status. Their elevated social position allowed them to learn how to read and write, excel in the arts, buy property, and adopt children and grant them inheritance rights, setting them apart from other women at that historical juncture. Their venerated status could also be seen in a number of practices. When a Devadasi died, for example, the sanctum sanctorum of her temple was closed to visitors for three days, as the gods were said to be in mourning, indicating the respect Devadasis were afforded. During the Chola era, there were 400 devadasis who worked in service of the temple, and were seen as being on an equal footing with male ministers of the court. Their high social standing derived in part from their being outside the caste system, giving them the status of an occupational caste group akin to a guild. Moreover, Professor Harishankar asserted that prostitution had never been the primary occupation of Devadasis before the 19thcentury. Some temples had up to seven categories of Devadasis, each of whom performed different roles within that socio-religious space.

Over time, however, Devadasis were absorbed into the traditional caste system, giving them a fixed caste status that eventually lowered their social positioning. In addition, while the Devadasi system had begun to decline in North India from the time of the Mughal invasion, it continued to flourish in South India until the advent of colonialism, when Devadasis begun to be treated as immoral ‘dancing girls’, with their public performances subsequently banned. This was followed by calls for a complete eradication of the system from Indian social reformers, including Devadasis themselves.

While the goal of these reforms was to prevent sexual exploitation, they diminished the artistry of the Devadasis as well, with their dancing seen as illicit. This view persisted, despite Devadasis generally covering their entire bodies during performances, and specialising in restrained movements with a focus on abhinayaor facial expressions. Compositions by devadasis were also seen as obscene, even while male, upper-caste composers’ own sexually-charged compositions, at times inspired by certain Devadasis themselves, were considered acceptable. Professor Harishankar noted that the Devadasi’s body, rather than being inscribed as an artistic body, was objectified and reduced to a corporeal body alone; simultaneously, upper-caste women began to perform a more sanitised form of Bharatanatyam in much greater numbers. She added that these socio-cultural shifts resulted in an erasure of the ‘handmaiden of God’ aspect of the Devadasi system from public memory, and of their previous status as accomplished women who entertained visitors.

Professor Harishankar then spoke about the study she was invited to conduct by the NCW. She noted that the system has moved from one of respect for Devadasis to one of exploitation of young women and girls, as well as transgender people. She conducted her research in areas of Tamil Nadu, Andhra Pradesh, Telangana, Karnataka and Maharashtra where the system is still prevalent (although Devadasis and the Devadasi system are known by a number of different local names). After providing an overview of the methodology adopted for the study, she highlighted the terrible conditions of most Devadasis today, who are forced into the system at an early age by their families, largely due to poverty, and who rely on prostitution and begging as their main sources of income. She also outlined the rampant corruption and lack of awareness across stakeholder institutions, including the police, judiciary, government departments, NGOs and the education system, that impeded reforms to the system.

In addition to this lack of awareness, rescue and rehabilitation efforts were also hindered by the dearth of family support that many Devadasis faced, preventing reintegration into their families. Despite the existence of numerous laws and rehabilitation schemes specifically addressing Devadasis and the Devadasi system, progress was far from adequate. She noted that NGOs’ efforts were often ill-conceived; occupational training, for example, focussed on skills such as basket weaving or tailoring, which earned them significantly less than prostitution. Moreover, these attempts at rehabilitation did not address the root cause of the persistence of the system in its current form, such as family poverty or caste-based oppression. The system is also intricately linked with the idea of dedication, even today, and is thus seen by Devadasis themselves as being beyond an occupational categorisation. As a result, Devadasis often fail to demand or expect employment rights associated with sex work, making them even more vulnerable to exploitation. Professor Harishankar also outlined the challenges faced by the children of Devadasis, such as stigmatisation within the education system and a lack of opportunities for social mobility.

In her conclusion, Professor Harishankar reiterated that despite the origins of the system, Devadasis are seen primarily as prostitutes today. She noted the loss of their art forms that accompanied efforts to eliminate sex work, and highlighted that attempts at reform had systematically erased Devadasis’ agency while inscribing their bodies with the narrowly-defined identity of ‘prostitute’, giving them few options outside of this exploitative system. She called for greater regulation of NGOs and other institutions tasked with overseeing the system, as well as education campaigns and awareness-building. She also suggested that a return to the artistic elements of the system and intensive training in traditional art forms might provide a better career path than those currently being offered by support groups.


Rapporteur: S. Shakthi

தமிழ் நாடு அரசு ஊழியர்களுக்கான புதிய உடை நெறி: ஓர் கருத்து பகிர்வு


By ACR Sudaroli


“காலை நடைபயிற்சியின் போது கூட, நிறைய பெண்கள் சுடிதாருடன் துப்பட்டா அணிந்தே செல்கின்றனர். ஆண்கள் அரை டிரவுசர், டி ஷர்ட் அணிந்து செல்கின்றனர், அதையே ஒரு பெண் அணிந்தால், அவளை ஒரு கலாசார சீர்குலைவின் வித்தாய் நோக்கும் மனப்பான்மை பெரிதளவில் நிலவுகிறது.”

“உடை தேர்வு என்பது அவரவர் வசதி தானே”

“நான் ஒரு நாள், டி ஷர்ட் மற்றும் பேன்ட் அணிந்து கொண்டு, கடையில் பொருள் வாங்குவதற்கு சென்றேன். அப்பொழுது தெருவில் நின்று கொண்டிருந்த ஒரு நடுத்தர வயது பெண்மணி என்னிடம், ‘ஏம்மா மேல ஒரு துண்டை போட்டு கொண்டு போம்மா’ என்றார். எனக்குள் சுள்ளென்று கோபம் எட்டி பார்த்தது ‘உங்களுக்கு ஏதாவது பிரச்சனையா?’ என்றேன் அவரின் கண்களை உற்று நோக்கி பார்த்தப்படி. அவர் பதில் ஏதும் கூறாமல் அமைதியாக இருந்தார். அதற்கு பின் அவர் எப்பொழுது என்னை பார்த்தாலும், ஒன்றும் கூறுவதில்லை.”

வெள்ளிக்கிழமை (31 மே) அன்று, எங்கள் அலுவலகத்தில் நடந்த தேனீர் சமூக கூடுகையில், ‘பெண்கள் எவ்வாறு அவர்கள் மீதான சமூக பார்வையினால் பாதிக்கப்படுகிறார்கள்’ என்று கல்லூரி மாணவிகளிடையே நடந்த  உரையாடலில் இந்த கருத்துக்களை அவர்கள் பகிர்ந்தனர்.

மறுநாள் ட்விட்டர், முகநூல் போன்ற சமூக வலைத்தளங்கள் முழுவதும் திடீரென்று பெண்கள் மீது திணிக்கப்படும் உடை நெறியினை பற்றிய விமர்சனங்கள் வந்த வண்ணம் இருந்தன. என்னவென்று பார்த்தால், நமது தலைமை செயலர் திருமிகு கிரிஜா வைத்தியநாதன், அரசு அலுவலத்தில் பணிபுரியும் பெண்கள், ஆண்களுக்கான  உடை நெறியினை குறித்த அரசாணையை வெளியிட்டுள்ளது தெரிய வந்தது. அவர் அதில், பெண்கள் சுடிதார் அணிந்தால், கண்டிப்பாக துப்பட்டா அணிந்து வர வேண்டும் என்று குறிப்பிட்டு இருந்தார். ஏற்கனவே தமிழக அரசு அலுவலகத்தில் பணிபுரியும் தோழிகள், அங்கு கடை பிடிக்கப்படும் எழுதப்படாத சட்டங்களில் பெண்களின் உடுப்பு விசயமும் ஒன்று என்று என்னிடம் கூறியுள்ளது எனக்கு ஞாபகத்தில் அலைமோதவே செய்தது. தோழிகள், இதைப்பற்றி விவரிக்கும் போது, நான் அரசு பணியாளர் இல்லை என்பதில் மிகவும் மகிழ்ச்சி அடைந்தேன் என்றே சொல்லலாம். தமிழக அரசின் புது அரசு உத்தரவில், பெண்கள் பேன்ட், சட்டை அணிய கூடாது என்று கூறவில்லை. என்னோட சந்தேகம் என்னவென்றால், அவ்வாறு பேன்ட், சட்டை அணிந்தாலும் துப்பட்டா அணிய வேண்டுமோ? இந்த உத்தரவின் மூலம், எதை சாதிக்க போதிக்க விழைகிறது அரசு?

சில வருடங்களுக்கு முன், ஒரு நல்ல நிறுவனத்தில் எனக்கு வேலை கிடைத்தது. வேலைக்கான உத்தரவுடன், பணியாளர்கள் கடைப்பிடிக்க வலியுறுத்தும் உடுப்பு நெறியினையும் இணைத்து கொடுத்தனர். அதில் அங்கு வேலை செய்யும் பெண்கள் தலை முடியினை கட்டியே வர வேண்டும்; சல்வாருடன் துப்பட்டாவை இருபுறமும் pin செய்து வர வேண்டும் என்று குறிப்பிட்டிருந்தது. இதில் எதிலும் என்னால் உடன்பட முடியவில்லை. அவர்களிடம் நான் இதற்கு உடன்பட இயலாது, நீங்கள் இதை மாற்றியமைதால் நான் பணியில் சேர்கிறேன் என்றேன். அவர்கள் கலந்தாலோசித்து, அனைத்தையும் மறுபரிசீலனை செய்து, மாற்றினார்கள். நானும் பணியில் சேர்ந்தேன். அது வரை, யாரும் அந்த நெறிகளை பற்றி கேள்வியெழுப்பவில்லை, ஆதலால் அது தொடர்ந்தது; கேள்வியெழுப்பிய பின், நீக்கப்பட்டது.

அரசு அலுவலகம் என்பது மற்றவர்களுக்கு முன்மாதிரியாக திகழ கூடியதாகும். அங்கு கொண்டு வரப்படும் ஒவ்வொரு சட்டதிட்டங்களும் அனைவரும் பின்பற்ற கூடியதாய், அவர்களின் உரிமையை பாதிக்காத வகையில் அமைய வேண்டும். பெண்களின் அத்தனை அனுபவங்களும் ஒரு விஷயத்தையே குறிக்கிறது, “உடை என்பது ஒருவரின் உரிமை.  இவ்வாறான உடுப்பு நெறியினை ஒருவரின் மீது திணிப்பது, ஒரு வகையில் அவரின் உடலை கண்காணிப்பதே ஆகும். அது  மனித உரிமை மீறலே” இது இருபாலருக்கும் பொருந்தும்.

2019 பாராளுமன்ற தேர்தலின் வேட்பாளர்களுக்கு திறந்த மடல்


2019  பாராளுமன்ற தேர்தலை முன்னிறுத்தி, பெண்களாகிய எங்களுக்கு, குடிமக்களாக, நாங்கள் தேர்ந்தெடுக்கும் பிரதிநிதிகளிடம், எங்களுடைய குறைகளை பகிர்ந்து கொள்ளுவதற்கான இந்த வாய்ப்பினை பயன்படுத்தி கொள்கிறோம்.

சமீப காலத்தில், நமது அடிப்படை உரிமைகள் கேள்விக்குட்படுத்தப்படுள்ளது. என்ன உண்பது, எவ்வாறு வழிப்படுவது, வாழ்வது என்பதை தேர்ந்தெடுக்கும் உரிமையினை இழந்து விட்டோம். நமது அரசியலமைப்பு, அறிவியல்பூர்வமான மனநிலையை ஊக்குவிப்பது நமது கடமை என்று கூறுகிறது. ஆனால் பகுத்தறிவு மற்றும் அறிவியல் மீது தாக்குதல் நடக்கிறது. குற்றவாளிகள் பாதுகாக்கப்படுகிறார்கள். அதே சமயம், சாதி, சமயம், பாலினம், பிராந்தியத்தின் அடிப்படையில் நமது சக குடிமக்கள் பாகுபடுத்தப்பட்டு, தாக்கப்படுவதோடு, படுகொலை செய்யப்படுகிறார்கள். இவ்வாறான தண்டிக்கும் கலாச்சாரத்தினால், அனைத்து மனித உரிமை மீறல்கள் மற்றும் வன்முறைகள் மேம்படுத்தப்படுகிறது.

நமது மக்களாட்சி, மக்களாகிய நாம் கேள்வி கேட்பதை தேச விரோதம் என்று எண்ணும் அரசியல் கலாச்சாரமாய் உருமாற்றம் கொண்டுள்ளதை கண்டு வருந்துகிறோம். எங்களுடைய உரிமைகள், எங்கள் சமூகத்தின் பாதுகாப்பு, எங்கள் குழந்தைகளுக்கு நாங்கள் விட்டு செல்லும் சூழல், எங்களுடைய வருங்கால வாழ்வாதாரம் ஆகியவற்றை பற்றி நாங்கள் கேள்வி எழுப்புகிறோம். எங்கள் குடிமைக்கான இந்த செயல்களால், நாங்கள் தேச விரோகதிகளாக  சித்தரிக்கப்படுகிறோம். பெண் மனித உரிமை பாதுகாவலர்கள், அவர்களது பணியினை செயற்படுத்துவதிற்காக, வார்த்தைகளாலும், உடல் ரீதியாகவும் வன்முறையினை எதிர்கொள்கிறார்கள்.

ஆதலால் இந்த தேர்தல், எங்களுக்கு, நாங்கள் ஒரு தேசமாக, சமமான குடிமக்களாக, எங்களுடைய நல்வாழ்வு மற்றும் சுதந்திரத்திற்கான உரிமையுமாக  திகழ்கிறது.

இந்தியாவின் குடிமக்களாகிய நாங்கள், இந்தியாவின் அரசமைப்பு சாசனம் மற்றும் அதன் மதிப்பீடுகளில் நம்பிக்கையும், உறுதியும் கொண்டுள்ளோம். அதில் எந்தவித சமரசமும் கொள்ள நாங்கள் விரும்பவில்லை. குறிப்பாக, கீழ்க்கண்ட தன்மைகளை நிலைநிறுத்துவோரையே எங்களுடைய பிரதிநிதிகளாய் ஏற்க விரும்புகிறோம்:

  • அரசமைப்பு முகப்புரையின் மதிப்பீடுகளான  மதச்சார்பின்மை, சமத்துவம், நீதி, உரிமை மற்றும் சகோதரத்துவம் கொண்ட தங்களது குடியிரிமையை, அனைத்து இந்தியர்களும் முழுமையாக அனுபவித்தல்;
  • அதிகாரம் மற்றும் வளங்களை நியாயமான முறையில், அனைத்து கூட்டாட்சி அங்கங்களுக்கும் பரவலாக பகிர்ந்தளிக்கும் கூட்டாட்சி முறையின் சாரம் நிலைக்க வேண்டும். அவ்வகையில், மாநிலங்கள் சாராய விற்பனையின் மூலம் வருமானம் ஈட்டுவதற்கு தூண்டப்படமாட்டாது.
  • சட்டத்தின் ஆட்சி, அதன் மூலம் அனைவருக்கும் சமமான நீதி கிடைத்தல்;
  • அடிப்படை உரிமைகள், அதன் மூலம்,  குறிவைத்து தாக்கப்படுவோம் என்றில்லாமல், நாங்கள் அரசியல் ரீதியாக யோசிக்கவும், பேசவும், நம்பிக்கை கொள்ளவும், கூட்டம் கூட்டவும் இயலுதல்.

நாங்கள் பெண்கள். அரசியல் கட்சிகளும், வேட்பாளர்களும், பாலின சமன்மை மீதான தங்களது அர்ப்பணிப்பை எவ்வாறு மெய்ப்பிக்க போகிறார்கள் என்பது எங்களுக்கு மிகவும் முக்கியமானதாகும்.

  • வேட்பாளர் பரிந்துரை மற்றும் நியமித்தலில் பாலின சமநிலை;
  • பாலின மற்றும் பாலியல் சார்ந்த குற்றம் சுமத்தப்பட்டோர் வேட்பாளராக பரிந்துரையிலிருந்து நீக்கப்படுதல்;
  • பெண் வெறுப்பு பேச்சினை முற்றிலுமாக சகித்து கொள்ளாமை;
  • கொள்கை முடிவெடுக்கும் குழுக்கள் மற்றும் பொது பணிகளில் பெண்களை மதிப்புடனும், அர்த்தமுடனும் உள்ளடக்குதல்;
  • பாலினதன்மை குறித்த கருத்துகளில் மாற்றத்தினை வலியுறுத்தும் அறிக்கைகள்.

பாலின ரீதியான பாதிப்பு, மீட்சி மற்றும் செயலாண்மையை அங்கீகரிக்கும் உங்கள் செயலே பாலின சமத்துவத்துக்கான உங்களுடைய அர்பணிப்பாகும். அவ்வாறான உங்கள் பணி, பெண்களின் கூறுரையில் பதிவிடப்படும்.

உடல் ரீதியான பாதுகாப்பு எங்களுக்கு தேவை தான். ஆனால் நீங்கள் எங்களை எவ்வாறு பாதுகாக்கிறீர்கள் என்ற உங்கள் கூற்றை நாங்கள் கேட்க விரும்பவில்லை. நாங்கள் விரும்புவது,

  • பாலியல் மற்றும் பாலினம் சார்ந்த வன்முறையை தடுப்பதற்காக ஒதுக்கப்பட்ட நிதிகளை அதை சார்ந்த பணிகளுக்கு முழுமையாக உபயோகித்தல், மேலும் அதனை வெளிப்படையான முறையில் கணக்கிடுதல்.
  • சாதியிடை பூசல்களால் ஏற்படும் பாலின வன்முறையினை கண்டிக்கும் சட்டம் இயற்றுதல் (கௌரவ கொலைகள்)
  • குடும்ப வன்முறையால் பாதிக்கப்படும் பெண்களுக்கு உதவும் கட்டமைப்புகள்.
  • பெண்களுக்கெதிரான வன்முறையினை சரியான முறையில் புலன்விசாரணை செய்து, காலம் தாழ்த்தாத நீதியினை வழங்குதல்;
  • வன்புணர்வு கலாசாரத்தினை ஒழிப்பதற்கும், அனைவரும் சமமான நீதி கிடைப்பதற்கும்  பொறுப்பேற்று கொள்ளுதல்.

எங்களின் வாழ்வாதாரத்திற்கான உரிமைகள் அரித்தெடுக்கப்படுவது, எங்களுக்கான சமயுரிமையிலும் தாக்கம் ஏற்படுவதை உணர்ந்து, அதில்  ஆழமான அக்கறை எடுத்து கொள்கிறோம். துறை சார்ந்த மற்றும் துறைசாரா அனைத்து பணியாளர்கலும், இந்த உரிமைகளை அனுபவித்தல் வேண்டும்:

  • திருமணம் மற்றும் குடும்ப சூழலை தாண்டி, தன்மானம் மற்றும் சுயமரியாதையுடனும் பணிபுரிவதற்கான உரிமைகளை வழங்குதல்;
  • வெளிப்படைத்தன்மையுடைய குறை தீர்க்கும் நெறிகளை கொண்டு பாதுகாப்பான, மனிதத்தன்மையுடைய சமமான பணியிடத்து சூழலை அமைத்து கொடுத்தல்;
  • பெண்களின் தேவைகளை பூர்த்தி செய்யும் வகையிலான கட்டுமான வசதிகளை ஏற்படுத்துதல்;
  • ஒன்று கூடி தங்களுக்குரிய நியதிகளை பெறுவதற்காக சங்கம் அமைப்பதற்கான உரிமையினை வழங்குதல்;
  • வாழ்வாதாரத்திற்கான நியாமான கூலி மற்றும் சமூக பாதுகாப்பிற்கு வழிவகுத்தல்;
  • அனைத்து பாலினருக்கும் சமமான பணி நிமித்த பயிற்சிகள் கிடைப்பதற்கான பாகுபாடற்ற பணியிடத்து சூழல் அமைத்து கொடுத்தல்;

பணியிடத்தில் பெண்களுக்கு ஏற்படும் பாலியல் வன்முறையை தடுக்கும் சட்டத்தின்படி, அனைத்து பணியிடங்களும் தங்கள் பணியாளர்களுக்கு அவர்களின் உரிமைகள் குறித்த விழிப்புணர்வுவை ஏற்படுத்துவதை கட்டாயமாக்குதல் வேண்டும். அமைப்புசாரா நிறுவனங்களில், இந்த பொறுப்பினை உள்ளாட்சி நிர்வாகம் ஏற்றுகொள்ள வேண்டும்.

அனைத்து பணிபுரியும் பெண்களுக்கும், குறைந்தபட்ச ஊதியம், அனைவருக்கும் பொதுவான மருத்துவ அனுகூலங்கள், தாய்மை மற்றும் குழந்தை நலம் பேணுவதற்கு ஏற்ற கட்டமைப்பு கிடைத்தல் வேண்டும்.

அமைப்புசாரா தொழிலாளர்களின் உரிமைகள் மற்றும் தேவைகளை பூர்த்தி செய்வதற்கான தொழிலாளர்  நல வாரியங்கள் அமைக்கப்படுவதை நாங்கள் காண வேண்டும். சுதந்திரமான, அரசியல் கட்சிசாரா தொழிற்சங்கங்களின் பிரதிநிதிதத்துவத்தோடு, இந்த வாரியங்கள், உரிமம் வழங்குதல், படி, சலுகைகள் மற்றும் குறை நிவர்த்தி செய்யும் முறைகளையும் மேற்பார்வையிடுதல் வேண்டும்.

குடிமக்களாகிய, பெண்களாகிய எங்களுக்கு, இந்த தேர்தல் மிகவும் முக்கியயமானது. எங்களுக்கு விருப்பமான இந்தியாவை பற்றி தெளிவாக உள்ளோம். வேட்பாளராக, உங்களது செயல்கள் மற்றும் தெரிவுகளின் மூலம், அரசியல் சாசனம் மீதான உங்களது அர்பணிப்பை நிருபித்து காண்பிக்க உங்களை தூண்டுகிறோம்.


இந்த அறிக்கை, பெண் தொழிலாளர்கள் சங்கம் மற்றும் பிரக்ஞா குழுவினரால் வடிவமைக்கப்பட்டுள்ளது. இது, 2017-19ல் நிகழ்ந்த பெண்கள் கலந்தாய்வினை அடிப்படையாக கொண்டுள்ளது  http://prajnya.in/women-and-work http://prajnya.in/storage/app/media/NNNU%20Penngal%20Koottamaippu%20Charter.pdf மற்றும் பிரக்ஞா  பாலின  சமத்துவ பட்டியலிருந்து  பெறப்பட்டுள்ளது. https://keepingcount.wordpress.com/2019/01/10/prajnya-gen


An Open Letter to the Candidates in the 2019 Lok Sabha Election


An Open Letter to the Candidates in the 2019 Lok Sabha Election

Ahead of the 2019 Lok Sabha elections we women, as citizens, take this opportunity to address those who seek to represent us and to share with them our concerns.

In recent years, our fundamental rights have considerably circumscribed. We have lost the freedom to choose what we eat, how we pray and how we live. Our constitution tells us it is our duty to promote scientific temper, but we are now a country that considers rationality and science anti-national. Our fellow-citizens are lynched, arrested and disappeared on flimsy grounds and there is no justice, nor even a simple condemnation. A culture of impunity prevails across all human rights violations and violence.

As citizens, we deplore the gradual transformation of our democracy to a political culture in which asking questions is anti-national. We raise questions about our rights, about the safety of our communities, about the environment we are leaving our children or about the future of our livelihoods. For this act of citizenship, we are denounced and pronounced as seditious. Women human rights defenders face the spectrum of violence, verbal to physical, in response to their work.

To us, therefore, this election is about who we are as a country, about our equality as citizens, about our freedoms and about our right to a good life.

We are citizens and we affirm our faith in the Constitution of India and its values. This is non-negotiable for us. In particular, we want those who would be our representatives to uphold the following provisions:

  • The values of the Preamble, including secularism, equality, justice, liberty and fraternity, so that all Indians can enjoy full citizenship;
  • The spirit of a federal Union where powers and resources are shared fairly across the Union so that states are not tempted to raise revenue through the sale of alcohol;
  • The rule of law, so that all of us have equal access to justice;
  • Fundamental rights, so that we may think, speak, believe and organise politically without being targeted for doing.

We are women and it is important to us that parties and candidates demonstrate their commitment to gender equality through:

  • Gender parity in nominations and appointments;
  • No nominations for those accused or charge-sheeted for gender-based and sexual violence;
  • Zero tolerance for misogynistic speech;
  • Meaningful and respectful inclusion of women in public affairs, including policy decision-making;
  • Gender transformative rather than gender stereotype driven manifesto commitments.

A commitment to gender equality is a commitment that, in making policy, you will recognise gendered vulnerability; resilience and agency; and that your work will be informed by women’s and minority narratives.

Physical safety is important to us but we do not want to hear about how you will protect us. We want:

  • Full utilisation of funds allocated to prevent and respond to sexual and gender-based violence, and transparent accounting for the same;
  • A law to address gender-based violence arising from caste rivalry and conflict;
  • Support services and structures for women who suffer domestic violence and other forms of sexual and gender-based violence;
  • Sensitive, meticulous and time-bound investigation into cases of sexual and gender- based violence;
  • Commitment to ending impunity and rape culture, and universalising access to justice.

We are deeply concerned about the erosion of our livelihood rights, which also impinge on our right to equality. All workers, formal and informal sectors, should enjoy these rights:

  • The right to work with dignity and self-respect, irrespective of family and marital status;
  • The right to safe, humane and equal workplaces that provide for transparent grievance redressal;
  • The right to infrastructural facilities that meet women’s needs;
  • The right to unionise and collective bargaining;
  • The right to a living wage and social security;
  • The right to gender-equal training for work free of stereotypes.

In the spirit of the Sexual Harassment of Women at Workplace Act, all workplaces should be required to create awareness among employees about their rights as workers. In the informal sector, this should be the responsibility of the local administration.

A minimum wage, universal health benefits and maternity and child care support should be available to all working women.

We would like to see the establishment of labour welfare boards that are dedicated to the rights and needs of unorganised workers. This board should oversee entitlements, allowances and benefits, and grievance redressal systems, ensuring representation of independent, non-party trade unions.

These elections are critical for us as women and as citizens. We are clear about the India we want. We urge you as candidates to demonstrate your commitment to the constitution through your actions and choices.

This statement has been drafted by the Penn Thozhilalar Sangam and Prajnya teams.

It is based on women’s consultations held in 2017-19, accessible here and here, and on the Prajnya Gender Equality Election Checklist.

Media reports:

Anushika Srivastava, When Women’s Groups Wrote An Open Letter To Lok Sabha 2019 Candidates, ShethePeopleTV, April 9, 2019.

#Chennai #WomenMarch4Change: A Report


#Chennai #WomenMarch4Change

A Report by Sudaroli Ramasamy


This slideshow requires JavaScript.

The Women’s March for Change was held on April 4, 2019, following upon a nation-wide call for women across India from various walks of life and diverse social and economic backgrounds to protest collectively against diminishing democratic spaces for women as citizens. This march, led by women, proved to be a critical platform to articulate dissent in an environment that enables inequality and violence against women in the public spheres and places their fundamental rights as citizens of India in jeopardy.

All over India hundreds of women from 20 different states, including major cities like New Delhi, Chennai, Bangalore, Mumbai, voiced their protest against  gender-based violence and discrimination and the absence of safe spaces for women, and called upon people to exercise their franchise for change in the upcoming Lok Sabha elections. In Chennai,  organised under the leadership of Prajnya and Penn Thozhilalar Sangam, with the tremendous support and participation of  other organizations such as Roshni and Centre for Women’s  Development and Research, participants read an Open Letter to candidates in the Lok Sabha Elections, asserting their rights as citizens under the Indian Constitution. (The Open Letter is posted separately here in both English and Tamil.)

Two vans, with the banners of Women’s March for Change, set out from Triplicane by noon and traveled through the areas of Bharathi Nagar, Thuraipakkam, Shollinganallur, winding up the day’s protests at 8.30 pm in Perumbakkam (where displaced people are housed by the government). The march covered the suburban areas of Chennai in order to accommodate the women from peripheral urban locations, whose voices are otherwise unheard. At every location, protesters spoke about shrinking spaces for democratic participation and women’s discrimination, sang protest songs and signed the open letter demanding their constitutional rights be safeguarded.

More than  two hundred women participated in the march in Chennai.


மாற்றத்திற்கான பெண்கள் பேரணி: சென்னை அறிக்கை 

மாற்றம் எப்போது தேவைப்படுகிறது? மாற்றத்திற்கான தேவையை யார் முன்னெடுக்கிறார்கள்?  இதோ, அனைத்து கேள்விகளுக்குமான பதில்கள் இங்கே!
 இந்திய குடிமக்களான,  தங்கள் மீதான  வெறுப்பு மற்றும்  வன்முறையும் மிகுந்து, இந்திய அரசியல் சாசனம் உறுதி செய்யும் அடிப்படை உரிமைகள் மறுக்கப்படும் சூழலுக்கு எதிராய் குரலெழுப்ப தேசிய அளவில் பெண்களுக்கு விடப்பட்ட அறைகூவலே மாற்றத்திற்கான மகளிர் பேரணி! ஏப்ரல் 4ம் தேதி 2019 அன்று, நாட்டின்  பல்வேறு பகுதிகளில், பலதரப்பட்ட சமூக மற்றும் பொருளாதார பின்னணியை சார்ந்த பெண்கள், பல விதமான முறைகளில், தங்களுக்கான ஜனநாயக வெளி சுருங்குவதை எதிர்த்து ஆர்பரித்தனர்.
சென்னை, தில்லி, பெங்களூர் போன்ற நகரங்களை உள்ளடக்கி, மொத்தம் 20 மாநிலங்களில், பெண்கள் வழிநடத்தும் மாற்றத்திற்கான மகளிர் பேரணி பல்வேறு வழிகளில் உருவெடுத்தது. பெண்கள், தங்களுக்கு எதிரான பாலின வன்முறை மற்றும் பாகுபாட்டினால், சமுகத்தில் பெண்களின் பாதுகாப்பு நாளுக்கு நாள் சிதைப்படுவதை முன்னிறுத்தி கேள்வியெழுப்பினர். எதிர்வரும் பாராளுமன்ற தேர்தலில், இத்தகைய சூழல் மற்றும் அதை சார்ந்த கேள்விகளுக்கு, விடை கிட்டும் வண்ணம் தங்களது வாக்குரிமையை ஜனநாயகத்தை  முழுதாய் கொணரும் ஆயுதமாக்கிடும்படி பொது மக்களிடம் வலியுறுத்தினர்.
சென்னையில், பிரக்ஞா, பெண் தொழிலாளர்கள் சங்கம் ஆகிய பெண்கள் அமைப்புகளின் தலைமையில், ரோஷ்னி மற்றும் பெண்கள் வளர்ச்சி மற்றும் ஆராய்ச்சி மையம் (CWDR) ஆகியோரின் ஆதரவால் இந்த பேரணி நடைபெற்றது. குடிமக்களாக தங்கள் உரிமைகளை உறுதிசெய்யும் வண்ணம், பாராளுமன்ற வேட்பாளருக்கு தாயரிக்கப்பட்ட திறந்த மடலை, நிகழ்வில் கலந்து கொண்ட பெண்கள் வாசித்தனர்.
மாற்றத்திற்கான மகளிர் பேரணியை அறிவிக்கும் பேனர்களை தாங்கிய இரண்டு நான்கு சக்கர ஊர்திகளில் (Van) திருவல்லிக்கேணியிலிருந்து காலையில் புறப்பட்டு, பாரதி நகர், துரைபாக்கம், சோழிங்கநல்லூர் வழியாக முடிவினில் பெரும்பாக்கத்தில் ( அரசினால் கட்டாய இடம் பெயர்வுக்குட்பட்ட மக்களின் குடியிருப்பு பகுதி)  இரவு 8.30 மணியளவில் இந்த பரப்புரை முடிவுற்றது.  சென்னையின் புறநகர  பெண்களை  சென்றடைந்ததன் மூலம், ஒலிக்கபடாத அப்பெண்களின் குரல்கள் ஓங்கியதே, இந்த பரப்புரையின் முக்கியத்துவம் எனலாம். ஒவ்வொரு இடங்களிலும், ஜனநாயக பங்கேற்பிற்கான வெளி சுருங்குவதையும், பெண்கள் பாகுபடுத்தப்பதுவதை பற்றி விவாதித்தும், போராட்ட பாடல்கள் பாடியும், அரசியல் சாசனம் உறுதிசெய்யும் தங்களது உரிமைகளை காத்திட கோரும் திறந்த மடலில் கையொப்பமிட்டும், போராட்டகாரர்கள் தங்கள் எதிர்ப்பினை பதிவு செய்தனர்.
இருநூற்றுக்கு மேலான பெண்களை சென்றடைந்த நிறைவினை  சுமந்து, இனிதே முடிவுற்றது  மாற்றத்திற்கான மகளிர் பேரணி.

Sujata Mody, Penn Thozhilalar Sangam, tweeted about the march, and you can link to the thread of tweets here.


Rani Takes Over!


A report with photos by Mamta D

From 25th March to 31 st March, there’s a week-long street art festival happening at Marol, Andheri, Mumbai. What’s unique about the fest is that it’s the first time something like this has been organized in India exclusively for women.

Why the need for a women’s only street art fest, you may ask? Think of manels in India. Despite there being many large numbers of qualified eligible women speakers, time after time you see conventions and panels selecting only male speakers. The number of women speakers invited by organizers is negligibly small.

In the same vein, women artists are seldom seen on the streets, even in an urban setting like Mumbai. This is definitely not due to a dearth of women artists but due to myriad reasons, one of which is the prevalent mindset of society, a society not accustomed to seeing women boldly painting buildings and walls. It is time to change this now. Wicked Broz, a group of graffiti artists based in Marol together with Military Road Residents Welfare Association (MRRWA) conceived the idea of a women’s only street art fest and put it into motion. “LadiesFirst” it was to be called. A hashtag was coined – #RaniTakeOver. The fest would have talented female artists from all over who would lead the street art project through murals on buildings and other spaces, talks, workshops, films on art, discussions on street art and more! That’s what they hope to start with, at this first women’s only street art movement in Marol, Mumbai and then later, they aspire to take it to other cities as well. To normalize women creating street art. Anywhere. In any form.

A blog post was created on the WickedBroz site to announce this, an Instagram account was created, and friends and well-wishers were asked to send out tweets in support. Soon, the word spread. They even found sponsors in Camlin, Harley Davidson India, Art Lounge and more such enterprises.

Participating artists for the building mural project include Anpu Varkey from Goa, Abigail Aroha Jensen from Auckland, NZ, Kesar Khinvasara from Pune, Avantika Mathur from Mumbai, Lena McCarthy (originally from Boston, now in India), Shirin, and Ratna Kailash.

white wall waiting to be painted

white wall waiting to be painted

Today, 25th March, Day 1 of the event kicked off. By late noon, eagerly, I headed to the venue: Bharat Van, the public park at Military Road, Marol. It was pleasant to step inside the cool greens of the park after being surrounded by concrete all week. Tall trees, thick green shrubs, a colourful blossom here and there and I was already feeling joyous. Being a public park, there were some ‘walkers’ and ‘joggers’. In the center of the park, sitting in a circle on stone benches under a domed shelter, was a motely group of people. I headed towards them and introduced myself. I was told that the artists were away in different parts of Marol, painting the buildings. I was then shown the ampitheater area with stone steps, some distance away from the sitting group. Late in the evening, art-based films would be screened there. I was also shown a few white-coated walls in the park that would be painted in the next few days. I was shown the hall where workshops would be held. Meanwhile, the group struck up an impromptu singing session.

abigail singing

abigail singing

The mood was warm and hearty with laughter all around. By then, some of the artists returned. Abigail from Auckland was one of them. Though exhausted after painting most of the day, she was roped in for the impromptu song session and she responded with enthusiasm.

I was getting late for my long journey back home so I reluctantly bid adieu and headed out. Day 1 was eventful! In the next few days, some lucky buildings of Marol will be transformed by the talented hands of women artists from all over. And there will be more discussions, films, art walks and so on. You should go, if you are in Mumbai.

Here’s the agenda for Day 2:

WickedBroz: http://wickedbroz.com/
Venue of the event: Bharat Van, Near Customs Colony, Marol Military Rd, Andheri (East),
Contact: 8887795823